четверг, 21 октября 2010 г.

“Гүл-Гүл” ырлар жыйнагынан-1

Ушул бүгүн ачылган гүлгө,
Авазым келди менин.
Акырын тийгиздим эрин.

+++

Каланып кемегеде кургак тезек.
Кашаттан ылдый күлүн төктү келин.
...”Каңк”, этип дөбөт кыр ашты.

+++

Оо, мен сүйгөн Ай-Көл!
Асман тээп жатыпсың туйлап,
аза боюңа нур жаап.

+++

Базар,
эпсиз-эпчил, момуну, батылы көп,
эркегинен катыны көп.

+++

Эне, сенин жүз-жытыңа зар болдум.
Элгегиңдин себилемин унундай
...Шамал тоодон леп этти.

+++

Кымтыкей кол чөнтөк шыпырып,
жасалды уурулук.
Кемиди насил, нурдуу нук.

+++

Саарлап анжир жедим. Анжир
сарыкты ширеси уурт, салаамдан
сакаяр ЖҮРӨК жарам бар.

+++

Тээ алыста бедезар.
Деңиз көйнөк кийинген.
...Таңкы саан да башталды.

+++

Жаз. Пешайван. Челекте сүт.
Жатат уктап бала мышык.
Жамырайт аары, көпөлөк учуп.

+++

Солкулдап өсөт жүгөрү,
сом билек кыздай аппапак,
чач чыгарып бала кучактап.

+++

Ыңкыган сары талаа,
ызылдаган саратан.
Сага жөө баратам.

+++

Тук, тук, тук.
Дубалга кагылып темир мык,
Ачылуу эшиктен аңкыды ысырык.

+++

Оо, анда, ар таң сайын бурдам нанга
калың каймак бастырып коер эле.
Бүгүн жүз таяп бүктөлгөн чоң энем!

+++

Көргүң келбей менден ийгилик.
Турасың өйдөсүнүп, ирип,
Ушунун өзү – пендечилик.

+++

Жер табынан буу чыкты,
кар астынан байчечек.
Оо, кандай керемет!

+++

Арак саткан ак келин,
кылтылдайсың тим эле,
Куюлган жүз граммдай!

+++

Дарбазаңа кат кыстардым,
окуйсуңбу колго алып.
осмо каштуу ак зайып!

+++

Үңкүр.
Оозу ачылып келди миң жыл.
Оозу ачылуу.

+++

Кичинекей жапыс там дарчадан,
чоң дүйнөнү көргөн балалык.
карегинен жатат нур агып...

+++

Таң сүрүлүп агарды асман,
таза аба деми, жалбыз жыт,
таш арык бойлоп баратам.

+++

Карегиң – деңиз...
Кайыкчан бирөө бардай
турам тааныбай.

+++

(“Гүл-Гүл” ырлар жыйнагынаню Адбилаат Дооров. 2010-ж.)

понедельник, 22 февраля 2010 г.

Түсүң кара ичиң экен ошондой

Түсүң кара ичиң экен ошондой,
туруп калдым ирик ойдон бошонбой.
Калпты-чынды койгуладың күпүлдөп,
кылдай дагы кызарбай да бозорбой.

Какшап, сыздап бүт клеткам, сөөгүм,
кыйла саатка кемий түштү өмүрүм.
Үшүк урган жалбырактай дирилдеп, -
суук сөздөн жапа тартты көңүлүм.

Кабыргама тийип миздүү айбалта,
көкүрөктү тилип кирди курч араа.
Мени издеп жүргөнсүйт шул арада,
бош табытты жүктөп алган араба.

Жүрөгүмдү сыялаган сөздөрдү
жутуп-жутуп бой-тулкума сиңирдим.
Мынчалыгын билишпесе керектир,
жыландан уу жыйноочулар тилиңдин.

Шайтан менин мойнума минип алып

Шайтан менин мойнума минип алып:
жетеледи кечеге, үлпөт-тойго.
Жетеледи көчөгө “суюк-аяк”.
Жээритти рас, достон да жандай көргөн,
Стакандап, чынылап сунду арак.

Шайтан менин мойнумда дооран сүрдү:
курттай кыйнап кемирди эт-сөөгүмдү,
бийлеп мээни,
бийлеп мени.
Топоздой нык семирип, так секирди.
Жетет эми!
Ажырашкыс дос бололу кайра экинчи,
кең жайып кучагыңды,
канакей, бери келчи
акылдын периштеси.

Жарым жатат чалкасынан кош бойлуу

Жарым жатат чалкасынан кош бойлуу
ак көйнөкчөн курсагы анын “көк тиреп”.
Анда бөпө чыргоолонот окшойбу
жарыктыктын дарбазасын тепкилеп.

Оодарыла сылап чардаң курсагын,
ойлуу жатат каш-кирпигин ирмебей.
Төрөлелек балам мага туюлат
ачылалек кутудагы дүйнөдөй...

Жарыктыкка келе жаткан наристе,
экөөбүздүн зор кубаныч, бактыбыз.
Балким уулдур карапайым. А мүмкүн
үйүбүзгө чаң жуктурбас жакшы кыз...

Чыр-чыр эткен телефондун...

Чыр-чыр эткен телефондун,
трубкасын көтөрдүм.
Даана угулду деми менен
өрөөпкүгөн тааныш үн.

Дене-бойго ток тараткан
ушул үндү жактырам.
Айтарга сөз табалбастан
апкаарыймын, жалдырайм.

Тушап алды бар эркимди
делөөрүткөн өрт сезим.
Ыкчамыраак өзүмдү-өзүм:
ырастайын, түзөйүн.

Эй, табийгат, кылчы жардам
келсин тилим ийкемге.
Кантип сүйлөө керектигим –
үйрөтсөңчү гүлдөргө...

Чыр-чыр эткен телефондун,
трубкасын көтөрдүм.
Угулууда деми менен
өрөөпкүгөн ошол үн.

пятница, 19 февраля 2010 г.

Жүрөктөн ырдоо зарыл болсо дагы

Жүрөктөн ырдоо зарыл болсо дагы
азыр мен сезим күүлөп ырдап жатам.
Астымда ныксыраган даркан талаа,
үстүмдө нур чайканган ачык асман.

Ийрилип тоону көздөй кеткен жолдо
илгери кадам таштап демигемин.
Жүзүмдөй мөлтүрөгөн кыз жолукса
жүлүндү таарып өтөт ысык сезим.

Теңирдин бетин гүлдөп сансыз жылдыз,
айлымдын жанды электир жарыгындай.
Алдыма мени утурлап таң келатат –
алманын күз тазарткан ыраңындай.

Сызылып агып чыгып жүрөгүмдөн:
сагыныч кан-тамырга, бойго сиңген.
Дарактай кенендикке кучак жайып,
данектей жарып чыкмак сөөгүмдөн.

Аймалап тоонун жели өптү беттен
коонундай тордоп калган коончунун.
Узарат эң алыскы чаңдуу боз жол,
кызарат эринимде бир тал чылым...

Түндүктөгү чыкпас күндөй үч-төрт ай...

Түндүктөгү чыкпас күндөй үч-төрт ай,
түпсүздүккө сиңип кетип туңгуюк.
Ак баш тоодо капысынан кезиктиң
ачылалек каттай калың сыр уюп.

Көздөрүңдүн чарасында жык-жыйма,
көлкүлдөдү мээр-ышкың чайкалып.
Чыйыр жолдуу айрылышта олтурдук
чын жүрөктөн дидарлашуу байкалып.

Түпсүз оюң, түркүн кыял, мүнөзүң,
түшүнүгүң өзгөрүптүр аябай.
Жоодураган калыбымда кылчалык,
жолугуудан турдум кумар тарабай.

Акырында алыстадың, коштоштуң,
арт жагыңа из калтырып үтүрдөй.
Кеберсиген чөл-эриним тер жутуп,
кезигишиң каалап калдым күттүрбөй.

Түндүктөгү чыкпас күндөй үч-төрт ай,
түпсүздүккө сиңип кетип туңгуюк.
Ошол тоодо жолугарсың жана да
окулалек каттай калың сыр уюп...